Ngân hàng đề / … / Lớp 6 / Lịch sử / Lịch sử 6 – Kết nối tri thức / Vì sao phải học lịch sử? / Dựa vào đâu để biết và phục dựng lại lịch sử?
Nội dung đề
Phần I. Trắc nghiệm nhiều lựa chọn
PHẦN I. TRẮC NGHIỆM NHIỀU PHƯƠNG ÁN LỰA CHỌN
Khái niệm phù hợp với tư liệu hiện vật
A
Đáp án A: những câu chuyện dân gian được kể truyền qua nhiều thế hệ
B
Đáp án B: những di tích, đồ vật của người xưa còn lưu giữ đến ngày nay
C
Đáp án C: những bản ghi, sách in hoặc văn bản có khắc chữ của người xưa
D
Đáp án D: những công trình nghiên cứu được tổng hợp từ nhiều nguồn sử liệu
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án: B
Đáp án đúng là B
Ví dụ thuộc loại tư liệu hiện vật
A
Đáp án A: một truyền thuyết kể về người anh hùng chống ngoại xâm
B
Đáp án B: một bản chép tay ghi lại diễn biến của một cuộc khởi nghĩa
C
Đáp án C: một ngói đất nung tìm thấy tại di tích Hoàng thành Thăng Long
D
Đáp án D: một cuốn sách lịch sử được biên soạn lại từ nhiều tài liệu
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án: C
Đáp án đúng là C
Khái niệm phù hợp với tư liệu chữ viết
A
Đáp án A: những bản ghi, tài liệu chép tay, sách in hoặc văn bản khắc chữ
B
Đáp án B: những di tích và đồ vật còn được bảo tồn trong lòng đất
C
Đáp án C: những câu chuyện dân gian được truyền miệng qua nhiều đời
D
Đáp án D: những dữ liệu do nhà nghiên cứu tổng hợp từ tư liệu gốc
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án: A
Đáp án đúng là A
Bia Tiến sĩ ở Văn Miếu có thể được xem là tư liệu chữ viết vì
A
Đáp án A: bia được làm bằng đá và còn tồn tại đến ngày nay
B
Đáp án B: bia được dựng tại một di tích lịch sử nổi tiếng ở Hà Nội
C
Đáp án C: bia có hình dáng và hoa văn thể hiện kĩ thuật chạm khắc
D
Đáp án D: bia có khắc chữ ghi tên, tuổi và thông tin về người đỗ Tiến sĩ
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án: D
Đáp án đúng là D
Khái niệm phù hợp với tư liệu truyền miệng
A
Đáp án A: những tài liệu do nhà sử học tổng hợp từ các chứng cứ đã có
B
Đáp án B: những câu chuyện dân gian được kể truyền miệng từ đời này qua đời khác
C
Đáp án C: những đồ vật của người xưa được phát hiện trong các di chỉ khảo cổ
D
Đáp án D: những văn bản cổ còn lưu giữ nội dung về đời sống con người
Lời giải do TopStudy biên soạn
Đáp án: B
Đáp án đúng là B
Ví dụ thuộc loại tư liệu truyền miệng
A
Đáp án A: một chiếc trống đồng được trưng bày trong bảo tàng lịch sử
B
Đáp án B: một văn bản khắc trên bia đá còn lưu lại tại Văn Miếu
C
Đáp án C: truyền thuyết Thánh Gióng được kể lại qua nhiều thế hệ
D
Đáp án D: một bản báo cáo khảo cổ ghi kết quả khai quật di tích
Tư liệu gốc được hiểu là nguồn tư liệu
A
Đáp án A: cung cấp thông tin đầu tiên và trực tiếp về sự kiện hoặc thời kì lịch sử
B
Đáp án B: được tổng hợp, phân tích và rút ra từ nhiều tư liệu lịch sử khác
C
Đáp án C: chỉ tồn tại dưới dạng hiện vật do người xưa để lại trong lòng đất
D
Đáp án D: chỉ được truyền miệng và không có bất kì hình thức ghi chép nào
Tư liệu thứ cấp được hiểu là nguồn thông tin
A
Đáp án A: được người tham gia sự kiện trực tiếp tạo ra ngay trong thời điểm lịch sử
B
Đáp án B: được bảo tồn nguyên vẹn từ quá khứ mà chưa qua bất kì xử lí nào
C
Đáp án C: cung cấp lời kể trực tiếp của người chứng kiến sự kiện lịch sử
D
Đáp án D: được thu thập, tổng hợp, phân tích hoặc rút ra từ các tư liệu gốc
Giá trị nổi bật của tư liệu hiện vật
A
Đáp án A: ghi chép đầy đủ mọi diễn biến và quan điểm của người đương thời
B
Đáp án B: phản ánh khá cụ thể, tương đối trung thực đời sống vật chất của người xưa
C
Đáp án C: cho biết chính xác tuyệt đối thời gian và địa điểm của mọi sự kiện
D
Đáp án D: giải thích trọn vẹn nguyên nhân và kết quả của một quá trình lịch sử
Hạn chế cần lưu ý khi sử dụng tư liệu chữ viết
A
Đáp án A: chỉ phản ánh đời sống vật chất nên không có thông tin về con người
B
Đáp án B: thường không còn nguyên vẹn nên hoàn toàn không thể khai thác
C
Đáp án C: có thể chịu ảnh hưởng bởi quan điểm và thế giới quan của người viết
D
Đáp án D: không thể cung cấp chi tiết về sự kiện dù văn bản còn đầy đủ
Hạn chế thường gặp của tư liệu truyền miệng
A
Đáp án A: khó xác định thật chính xác thời gian, địa điểm của sự việc được kể
B
Đáp án B: chỉ tồn tại trên đá nên rất khó lưu truyền từ thế hệ này sang thế hệ khác
C
Đáp án C: luôn phản ánh đầy đủ và chính xác mọi chi tiết của sự kiện lịch sử
D
Đáp án D: không chứa bất kì yếu tố nào có liên quan đến hiện thực trong quá khứ
Ý nghĩa nổi bật của tư liệu gốc đối với việc tìm hiểu lịch sử
A
Đáp án A: giúp thay thế hoàn toàn các nguồn tư liệu khác khi phục dựng quá khứ
B
Đáp án B: giúp nhà sử học chỉ cần sử dụng một nguồn để kết luận về mọi sự kiện
C
Đáp án C: giúp loại bỏ hoàn toàn sự khác nhau trong cách giải thích về quá khứ
D
Đáp án D: cung cấp thông tin trực tiếp, có độ tin cậy cao về sự kiện hoặc thời kì
Một tấm bia đá có khắc tên người đỗ đạt vừa có thể được khai thác như hiện vật vừa như chữ viết vì
A
Đáp án A: vị trí đặt bia quan trọng hơn nội dung chữ và chất liệu của bia
B
Đáp án B: chất liệu đá là hiện vật, còn nội dung khắc chữ cung cấp thông tin bằng văn bản
C
Đáp án C: mọi hiện vật đều tự động trở thành tư liệu chữ viết dù không có chữ
D
Đáp án D: mọi văn bản đều chỉ được xem là hiện vật nếu còn bảo tồn trong bảo tàng
Hoa văn trên mặt trống đồng giúp nhà sử học tìm hiểu đời sống người xưa chủ yếu vì
A
Đáp án A: hình ảnh trên trống cho biết chính xác tên tuổi từng người được mô tả
B
Đáp án B: trống đồng ghi đầy đủ niên đại và địa điểm của mọi hoạt động cộng đồng
C
Đáp án C: mặt trống có thể thay thế mọi nguồn sử liệu khác về xã hội Việt cổ
D
Đáp án D: hình ảnh phản ánh một phần hoạt động vật chất và tinh thần của cư dân
Điểm khác biệt phù hợp giữa tư liệu chữ viết và tư liệu truyền miệng
A
Đáp án A: chữ viết thường ghi chép khá đầy đủ hơn, còn truyền miệng dễ biến đổi qua các thế hệ
B
Đáp án B: chữ viết luôn hoàn toàn khách quan, còn truyền miệng luôn hoàn toàn hư cấu
C
Đáp án C: chữ viết chỉ nói về chính trị, còn truyền miệng chỉ nói về đời sống tinh thần
D
Đáp án D: chữ viết không cần kiểm chứng, còn truyền miệng không có giá trị lịch sử
Khi khai thác truyền thuyết để tìm hiểu lịch sử, cần đối chiếu với các nguồn khác vì
A
Đáp án A: mọi truyền thuyết đều được sáng tác hoàn toàn trong thời hiện đại
B
Đáp án B: truyền thuyết không phản ánh bất kì yếu tố nào của đời sống quá khứ
C
Đáp án C: nội dung truyền miệng có thể không chính xác về thời gian, địa điểm
D
Đáp án D: nguồn truyền miệng luôn có giá trị thấp nên không được sử dụng trong nghiên cứu
Tư liệu gốc có độ tin cậy cao nhưng thường chưa đủ để phục dựng toàn bộ sự kiện vì
A
Đáp án A: nguồn gốc của tư liệu gốc luôn không thể xác định được
B
Đáp án B: mỗi tư liệu thường chỉ phản ánh một mặt hoặc một khía cạnh của sự kiện
C
Đáp án C: tư liệu gốc chỉ được tạo ra nhiều thế kỉ sau khi sự kiện đã kết thúc
D
Đáp án D: tư liệu gốc không cung cấp bất kì thông tin trực tiếp nào về quá khứ
Có thể xuất hiện những cách giải thích khác nhau về cùng một sự việc trong quá khứ vì
A
Đáp án A: mọi nhà sử học đều chỉ sử dụng duy nhất một loại tư liệu khi nghiên cứu
B
Đáp án B: các nguồn sử liệu luôn có nội dung hoàn toàn giống nhau về mọi chi tiết
C
Đáp án C: quá khứ thay đổi theo quan điểm của từng người nghiên cứu ở hiện tại
D
Đáp án D: nguồn tư liệu, cách khai thác và góc nhìn của người nghiên cứu có thể khác nhau
Một lá thư do người trực tiếp tham gia sự kiện viết tại thời điểm diễn ra sự kiện và một sách nghiên cứu viết sau đó được phân loại phù hợp
A
Đáp án A: lá thư là tư liệu gốc, sách nghiên cứu là tư liệu thứ cấp
B
Đáp án B: lá thư là tư liệu thứ cấp, sách nghiên cứu là tư liệu gốc
C
Đáp án C: cả hai đều là tư liệu gốc vì đều được thể hiện bằng chữ viết
D
Đáp án D: cả hai đều là tư liệu thứ cấp vì đều cung cấp thông tin bằng văn bản
Nguyên tắc phù hợp nhất khi phục dựng một sự kiện lịch sử
A
Đáp án A: chỉ chọn nguồn phù hợp với ý kiến có sẵn và bỏ qua các nguồn khác
B
Đáp án B: ưu tiên truyền miệng vì loại nguồn này luôn phản ánh đủ mọi khía cạnh
C
Đáp án C: kết hợp, đối chiếu nhiều nguồn và chú ý giá trị cũng như hạn chế của từng loại
D
Đáp án D: chỉ sử dụng tư liệu thứ cấp vì nguồn này đã được tổng hợp nên không cần kiểm chứng
Gia đình còn giữ một chiếc sắc phong cổ có phần giấy, dấu và nội dung chữ. Cách khai thác phù hợp nhất
A
Đáp án A: xem xét chất liệu, hình thức và nội dung chữ, đồng thời đối chiếu với nguồn khác
B
Đáp án B: chỉ đọc phần chữ vì chất liệu và hình thức của hiện vật không có giá trị lịch sử
C
Đáp án C: chỉ quan sát chất liệu vì nội dung chữ luôn mang tính chủ quan và không đáng tin
D
Đáp án D: coi đây là tư liệu truyền miệng vì thông tin đã được lưu truyền qua nhiều thế hệ
Một học sinh nghe kể truyền thuyết về địa phương rồi muốn xác định sự kiện có thật. Việc nên làm trước hết
A
Đáp án A: khẳng định mọi chi tiết trong truyền thuyết đều đúng vì được kể từ lâu đời
B
Đáp án B: đối chiếu lời kể với di tích, hiện vật, văn bản và những nguồn liên quan khác
C
Đáp án C: loại bỏ truyền thuyết vì nguồn truyền miệng không có bất cứ giá trị lịch sử nào
D
Đáp án D: chỉ hỏi thêm nhiều người kể khác nhau mà không cần tìm nguồn sử liệu nào khác
Khi hai tài liệu chữ viết đưa ra thông tin khác nhau về cùng một sự kiện, cách xử lí phù hợp
A
Đáp án A: chọn ngay tài liệu có nội dung dài hơn vì thường có nhiều chi tiết hơn
B
Đáp án B: cho rằng cả hai tài liệu đều sai vì lịch sử chỉ có một cách giải thích duy nhất
C
Đáp án C: xem xét tác giả, thời điểm, nguồn gốc rồi đối chiếu thêm những chứng cứ liên quan
D
Đáp án D: ưu tiên tài liệu xuất hiện muộn hơn vì tài liệu mới luôn chính xác hơn tài liệu cũ
Từ đặc điểm của các nguồn sử liệu, kết luận phù hợp nhất về công việc của nhà sử học
A
Đáp án A: chỉ cần sưu tầm thật nhiều hiện vật là có thể phục dựng toàn bộ lịch sử
B
Đáp án B: có thể bỏ qua nguồn gốc tư liệu nếu nội dung phù hợp với nhận định ban đầu
C
Đáp án C: nên tin tuyệt đối mọi tư liệu gốc vì nguồn này luôn cho biết toàn cảnh sự kiện
D
Đáp án D: cần thu thập, phân tích và kiểm chứng nhiều nguồn để phục dựng quá khứ có căn cứ
Phần II. Trắc nghiệm đúng sai
PHẦN II. TRẮC NGHIỆM ĐÚNG/SAI
Đọc thông tin rồi chọn đúng (ghi Đ)/ sai (ghi S) ở các nhận định a), b), c), d)
Thông tin. Tại khu di tích Hoàng thành Thăng Long, các nhà khảo cổ phát hiện nền móng kiến trúc, cống tiêu thoát nước, giếng nước và nhiều di vật như gạch có chữ, đầu ngói trang trí hình thú, ngói úp trang trí đôi chim phượng bằng đất nung. Những phát hiện này giúp tìm hiểu bề dày lịch sử - văn hoá của kinh đô Thăng Long và một phần đời sống của cư dân trong quá khứ.
a
Ý a: Nền móng kiến trúc, giếng nước và ngói đất nung đều có thể được xem là tư liệu hiện vật
b
Ý b: Những di vật này có thể cung cấp chứng cứ về kĩ thuật xây dựng và một phần đời sống của người xưa
c
Ý c: Vì có gạch mang chữ nên toàn bộ các phát hiện ở Hoàng thành đều chỉ thuộc loại tư liệu chữ viết
d
Ý d: Chỉ cần một hiện vật đơn lẻ là có thể phục dựng đầy đủ mọi mặt lịch sử của Hoàng thành Thăng Long
Đọc bảng dữ kiện sau đây rồi chọn đúng (ghi Đ)/ sai (ghi S) ở các nhận định a), b), c), d)
Bảng dữ kiện
Nguồn sử liệu Giá trị nổi bật Điểm cần lưu ý Hiện vật Phản ánh khá cụ thể, tương đối trung thực về đời sống vật chất và một phần tinh thần Thường là tư liệu “câm”, cần phương pháp phù hợp để khai thác Chữ viết Ghi chép tương đối đầy đủ, chi tiết về nhiều mặt đời sống con người Có thể chịu ảnh hưởng bởi quan điểm, thế giới quan của người viết Truyền miệng Phản ánh một phần hiện thực lịch sử qua truyện kể dân gian Thường không cho biết chính xác thời gian, địa điểm và có yếu tố huyền thoại
a
Ý a: Tư liệu chữ viết có ưu thế là ghi chép tương đối đầy đủ, chi tiết về đời sống con người
b
Ý b: Tư liệu truyền miệng thường cho biết chính xác tuyệt đối thời gian và địa điểm của sự việc
c
Ý c: Tư liệu hiện vật phản ánh khá trung thực nhưng muốn hiểu đúng vẫn cần phương pháp khai thác phù hợp
d
Ý d: Từ bảng có thể kết luận mỗi loại tư liệu đều hoàn chỉnh nên khi nghiên cứu chỉ cần dùng một nguồn duy nhất
Khai thác hình ảnh sau đây rồi chọn đúng (ghi Đ)/ sai (ghi S) ở các nhận định a), b), c), d)
Hình 1. Bia Tiến sĩ tại Văn Miếu – Quốc Tử Giám (Hà Nội)
a
Ý a: Phần chữ khắc trên bia có thể được khai thác như tư liệu chữ viết
b
Ý b: Cùng một tấm bia vừa có thể được xem là hiện vật vừa chứa tư liệu chữ viết
c
Ý c: Vì bia được làm bằng đá nên nội dung chữ khắc không có giá trị cung cấp thông tin lịch sử
d
Ý d: Chỉ dựa vào các bia Tiến sĩ có thể phục dựng đầy đủ mọi mặt đời sống xã hội Việt Nam trong quá khứ
Đọc thông tin rồi chọn đúng (ghi Đ)/ sai (ghi S) ở các nhận định a), b), c), d)
Thông tin. Tư liệu gốc cung cấp những thông tin đầu tiên và trực tiếp về một sự kiện hoặc thời kì lịch sử. Thông tin đó có thể do người tham gia, người chứng kiến trực tiếp cung cấp hoặc là sản phẩm của chính thời kì lịch sử. Tư liệu thứ cấp được hình thành khi các dữ liệu, thông tin lịch sử được thu thập, tổng hợp, phân tích hoặc rút ra từ tư liệu gốc. Tư liệu gốc thường có độ tin cậy cao nhưng vẫn có thể chỉ phản ánh một mặt của sự kiện.
a
Ý a: Tư liệu gốc cung cấp thông tin đầu tiên và trực tiếp về sự kiện hoặc thời kì lịch sử
b
Ý b: Tư liệu gốc luôn phản ánh đầy đủ toàn cảnh sự kiện nên không cần đối chiếu với nguồn khác
c
Ý c: Lời ghi chép trực tiếp của người chứng kiến có thể là tư liệu gốc, còn công trình tổng hợp từ nguồn đó có thể là tư liệu thứ cấp
d
Ý d: Khi phục dựng lịch sử nên bỏ qua tư liệu gốc và chỉ dùng tư liệu thứ cấp vì đã được người sau phân tích
Tất cả đề Dựa vào đâu để biết và phục dựng lại lịch sử? · Các bộ sách Lịch sử Lớp 6
